Category

compliance

Kod GTU_10 - budynki i budowle

Oznaczenia GTU – budynki i budowle

By | compliance, JPK VAT | No Comments

Większość grup towarowo usługowych, podlegających oznaczaniu kodami GTU została określona w tzw. rozporządzeniu JPK w dosyć skomplikowany sposób. Odniesienia do innych ustaw, czy też do nomenklatury scalonej (CN) przysparzają podatnikom wielu problemów. Prawidłowe stosowanie kodów GTU wymaga dokładnej analizy oraz bieżącego aktualizowania wiedzy na ten temat. Jest jednak jeden kod GTU, który został określony w bardzo prosty sposób. Co nie oznacza, że równie proste jest jego stosowanie. Mowa oczywiście o oznaczaniu dostaw budynków, budowli i gruntów kodem 10.

Potrzebna dokładna analiza GTU

Od kilku miesięcy podatnicy powinni wypełniać szereg obowiązków, związanych z wejściem w życie przepisów dotyczących nowego JPK. Jednym z obszarów sprawiających przedsiębiorcom sporo problemów jest stosowanie oznaczeń GTU. Dostawa napojów alkoholowych, paliw, oleju opałowego, wyrobów tytoniowych, odpadów, urządzeń oraz części elektronicznych, pojazdów i części samochodowych, metali szlachetnych oraz nieszlachetnych czy też leków oraz wyrobów medycznych wiąże się z obowiązkiem dokonania odpowiednich oznaczeń w ewidencji VAT. W rozporządzeniu w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług zawarto szczegóły dotyczące poszczególnych oznaczeń. Zastosowana metoda kwalifikowania towarów do poszczególnych grup nie jest jednak jednolita. Odwołanie się do przepisów o podatku akcyzowym, załączników do ustawy o podatku od towarów i usług, prawa farmaceutycznego oraz nomenklatury scalonej (CN) powoduje, że prawidłowe zakwalifikowanie dostaw do odpowiednich kodów GTU nie jest zadaniem prostym.

Budynki, budowle, grunty

Jest jednak jedno oznaczenie odnoszące się do dostaw towarów, które nie zostało w żaden sposób doprecyzowane. W rozporządzeniu, dla dostawy budynków, budowli i gruntów, przewidziano stosowanie oznaczenia kodem 10. Bardzo istotną sprawą jest więc ustalenie, co oznaczają użyte w rozporządzeniu terminy.

Przepisy podatkowe nie definiują pojęcia budynku i budowli. Definicję taką znajdziemy w przepisach prawa budowlanego. Zgodnie z tymi regulacjami, budynkiem jest taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.

Budowlą jest natomiast każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Jako przykłady budowli wymienione zostały m.in. wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne oraz części budowlane urządzeń technicznych.

Również oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste oraz ich zbycie stanowi w świetle ustawy o VAT dostawę towarów. W JPKV_7 należy więc w takim przypadku zastosować oznaczenie GTU 10. Kod 10 stosuje się również w przypadku umów zrównanych z dostawą towarów, np. leasingu finansowego budynku (pod pewnymi warunkami), kiedy dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzania jak właściciel budynków, budowli lub gruntów.

Jak jeszcze można rozumieć pojęcie budynku?

 Oznaczaniu kodem 10 nie podlegają usługi budowlane oraz remonty. Nie należy również stosować tego oznaczenia do najmu lub dzierżawy budynków, budowli lub gruntów.

W odpowiedziach udzielanych przez Ministerstwo Finansów oraz stanowisku zajętym w interpretacji indywidualnej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej można się spotkać z odmiennym spojrzeniem na definicje, o których była już wyżej mowa. Zgodnie z takim podejściem do kategorii budynków, budowli i gruntów zaliczyć można również części budynków i budowli oraz lokale mieszkalne, lokale użytkowe, komórki lokatorskie, miejsca parkingowe i garażowe czy też garaże. W świetle przepisów rozporządzenia dotyczącego JPK VAT oraz przytoczonych definicji budynków, oraz budowli istnieją istotne powody, żeby prezentowane przez Dyrektora KIS stanowisko poddawać w wątpliwość.

Łatwo zapomnieć, można ponieść konsekwencje

Dokonując odpowiednich oznaczeń kodami GTU, należy dokonywać dokładnej weryfikacji, czy sprzedawane towary lub świadczone usługi zostały objęte obowiązkiem oznaczania. Szczególną  kategorią są dostawy towarów lub świadczenie usług pojawiające się u podatnika incydentalnie. Jeżeli np. podmiot zajmujący się sprzedażą art. spożywczych dokona dostawy będącej jego własnością gruntu, powinien pamiętać, że także taka dostawa musi zostać oznaczona kodem „10”. W przypadku sporadycznie występujących dostaw towaru lub świadczenia usługi, łatwo jednak zapomnieć o dokonaniu odpowiedniego oznaczenia. Może się to niestety wiązać z dodatkowymi problemami ze strony urzędu skarbowego. Dlatego warto stale przypominać sobie i aktualizować zasady dokonywania oznaczeń GTU. Na naszym blogu będziemy jeszcze wielokrotnie wracać do tego tematu.

Nowy JPK_VAT – Kiedy podatnik ma obowiązek stosowania oznaczeń TP?

By | compliance, JPK VAT | No Comments

Wprowadzenie oznaczeń w Jednolitym Pliku Kontrolnym spowodowało wiele niejasności i pojawiających się w związku z tym pytań podatników. Praktycznie w ewidencji każdego podmiotu, niezależnie od swojej wielkości czy struktury może wystąpić transakcja podlegająca oznaczaniu. Dlatego każdy podmiot, w teorii powinien badać szczegółowo powiązania rodzinne swoich kontrahentów. W praktyce jednak takie działania byłyby ciężkie do przeprowadzenia i wiązałyby się z wieloma utrudnieniami dla podatnika. 

Znaczący wpływ 

Ewidencja VAT powinna zawierać oznaczenia istniejących powiązań między nabywcą a dokonującym dostawy towarów lub usługodawcą. Nie podlegają oznaczeniu powiązania wynikające ze stosunku pracy oraz z tytułu przysposobienia. 

Kluczowym terminem podczas ustalania czy pomiędzy podmiotami występują, powiązania jest znaczący wpływ. Przez  wywieranie znaczącego wpływu rozumie się: 

1) posiadanie bezpośrednio lub pośrednio co najmniej 25%: 

a) udziałów w kapitale lub

b) praw głosu w organach kontrolnych, stanowiących lub zarządzających, lub

c) udziałów lub praw do udziału w zyskach, lub majątku, lub ich ekspektatywy, w tym jednostek uczestnictwa i certyfikatów inwestycyjnych, lub

2) faktyczną zdolność osoby fizycznej do wpływania na podejmowanie kluczowych decyzji gospodarczych przez osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, lub 

3) pozostawanie w związku małżeńskim albo występowanie pokrewieństwa lub powinowactwa do drugiego stopnia. 

Jeżeli znaczący wpływ ma miejscepomiędzy podmiotami występują powiązania i konieczne jest zastosowanie oznaczenia TP. Taki sam rezultat wystąpi w przypadku, gdy jednym z kontrahentów jest małżonek, krewny lub powinowaty do drugiego stopnia osoby fizycznej wywierającej znaczący wpływ na drugiego kontrahenta. W praktyce, w pierwszej kolejności należy ustalić czy nabywca, dokonujący dostawy towarów lub usługodawca nie wywiera znaczącego wpływu na swojego kontrahenta. Należy przy tym sprawdzić czy jeden z kontrahentów nie jest małżonkiem, krewnym lub powinowatym do drugiego stopnia osoby fizycznej, wywierającej znaczący wpływ na drugiego kontrahenta. 

Stopień pokrewieństwa określa się według liczby urodzeń, wskutek których powstało pokrewieństwo. Stopień powinowactwa określa się według stopnia pokrewieństwaPowiązanymi są więc: ojciec, matka, rodzice, syn, córka, dziecko, dziadek, babka, wnuk, wnuczka, brat, siostra, żona, mąż, ojciec męża, ojciec żony, matka męża, matka żony, mąż córki, żona syna, brat męża, siostra męża, brat żony, siostra żony, żona brata oraz mąż siostry. Relacje prawne powinowactwa nie ustają wraz z ustaniem małżeństwa (wyjątkiem jest jego unieważnienie).  

Do podmiotów powiązanych należą także spółka niemająca osobowości prawnej i jej wspólnicy oraz podatnik i jego zagraniczny zakład.  

Transakcje zwolnione przedmiotowo 

Koniecznością oznaczenia znacznikiem TP mogą być  objęte również transakcje zwolnione przedmiotowo, dla których nie ma obowiązku wystawiania faktur. Zwolnieniem przedmiotowym jest objęta między innymi dostawa terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane. Takiemu zwolnieniu podlegają również usługi finansowe. Dostawa towarów lub świadczenie usług zwolnionych przedmiotowo, a także nieodpłatne przekazanie towarów lub świadczenie usług może zostać objęte dokumentem wewnętrznym oznaczanym znacznikiem WEW. W przypadku wystąpienia powiązań między kontrahentami może wystąpić dodatkowo konieczność zastosowania znacznika TP.  

Stosowanie oznaczenia TP zależy od tego, czy powiązania występowały między kontrahentami w momencie powstania obowiązku podatkowegoTylko w takiej sytuacji istnieje obowiązek dokonania oznaczenia TP. 

Niezależnie od wartości transakcji 

Całkowicie bez znaczenia dla obowiązku oznaczania  jest natomiast wartość transakcji. Nie ma również znaczenia czy istnieje obowiązek sporządzania dokumentacji cent transferowych. O oznaczeniu TP powinni pamiętać szczególnie podatnicy dokonujących nabycia od zagranicznych podmiotów powiązanych.  

Podatnik powinien dochować należytej staranności przy identyfikacji transakcji, które podlegają oznaczaniu TP. Z pewnością należy pod tym kątem zweryfikować wszystkich nabywców. Trudniejszym zadaniem może być dokładne ustalenie, przez które osoby fizyczne mogą wystąpić powiązania z innymi podmiotami. Realizacja tego wymogu jest co najmniej trudna, jeżeli nie niemożliwa do spełnienia. W tej sprawie pozostaje podatnikom liczyć na rozsądek kontrolerów z administracji skarbowej, którzy będą realizację obowiązku oznaczenia znacznikiem TP weryfikować. 

Nowelizacja rozporządzenia dotyczącego JPK – duże zmiany dla podatników.

By | compliance, JPK VAT | No Comments

17 marca do konsultacji publicznych został skierowany projekt nowelizacji rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług 

Na naszym blogu wielokrotnie poruszaliśmy temat problemów podatników ze stosowaniem rozporządzenia dotyczącego JPK. Nieścisłości  i sprzeczności z jakimi można się spotkać, dokonując szczegółowej analizy przepisów i wypowiedzi Ministerstwa Finansów były zapewne podstawą do podjęcia decyzji o przygotowaniu nowelizacji rozporządzenia. Przedstawiony przez MF projekt nie ma jeszcze ostatecznego kształtu. Regulacja najprawdopodobniej ulegnie modyfikacjom. Jednak już teraz chcielibyśmy przybliżyć rozwiązania, które w założeniu powinny rozwiać liczne wątpliwości interpretacyjne.

W cyklu artykułów poddamy szczegółowej analizie poszczególne rozwiązania i postaramy się odpowiedzieć na pytanie:

  • czy rozporządzenie w nowym kształcie jest rzeczywiście dobrze przemyślanym i przygotowanym rozwiązaniem.  

Nowy JPK – nowe problemy 

Wprowadzony 1 października 2020r. nowy JPK zgodnie z zapowiedziami ministerstwa miał ułatwić życie podatnikom. Do dotychczasowych informacji zawartych w JPK dołączona została deklaracja VAT. W rezultacie podatnicy nie muszą już składać osobno Jednolitego Pliku Kontrolnego oraz deklaracji. Wprowadzając nowe rozwiązania Ministerstwo Finansów zdecydowało się jednak równocześnie na wprowadzenie wielu nowych obowiązków. Do tych najbardziej uciążliwych podatnicy zaliczają oznaczenia tzw. grup towarowo-usługowych – GTU. Jednak to nie nowe obowiązki są przyczyną zamieszania, z którym mamy obecnie do czynienia.  Szczególnie uciążliwe dla podatników są rozbieżności pomiędzy treścią przepisów zawartych w rozporządzeniu, broszurą informacyjną oraz odpowiedziami Ministerstwa Finansów na pytania dotyczące nowej struktury.

Niejasne i nieprecyzyjne sformułowania oraz nieznajdujące oparcia w przepisach interpretacje powodują brak pewności, czy sposób postępowania przyjęty przez podatnika jest prawidłowy. 

Szczególnie uciążliwe GTU 

Duża liczba wątpliwości dotyczących obowiązujących obecnie przepisów dotyczy obowiązku dokonywania oznaczeń towarów i usług wprowadzonego wraz z nowym JPK. W rozporządzeniu wsprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w JPK można znaleźć szczegóły dotyczące poszczególnych oznaczeń. Zastosowana metoda kwalifikowania towarów do poszczególnych grup nie jest jednak jednolita. Odwołanie się do przepisów:

  • o podatku akcyzowym,
  • załączników do ustawy o podatku od towarów i usług,
  • prawa farmaceutycznego
  • nomenklatury scalonej (CN) 

powoduje, że prawidłowe zakwalifikowanie dostaw do odpowiednich kodów GTU staje się problematyczneFiskus, określając grupy towarów podlegające oznaczaniu w wielu przypadkach dokonał tego w sposób budzący wątpliwości podatników. Można odnieść wrażenie, że przyjęte rozwiązania nie stanowią spójnego systemu, a w niektórych przypadkach można wręcz podejrzewać, że nie zostały one do końca przemyślane.  

Wątpliwości interpretacyjne 

 Ministerstwo Finansów, zapewne w celu ułatwienia podatnikom prawidłowego wypełniania obowiązków udostępniło na swoich stronach szereg wskazówek. Zostały one zawarte w dwóch opracowaniach:

  1. w broszurze informacyjnej 
  2. w pytaniach i odpowiedziach dotyczących nowego JPK.

Wiele zawartych w nich informacji jest rzeczywiście przydatnych podczas sporządzania JPK. Istnieje jednak sporo nieścisłości i sprzeczności pomiędzy rozporządzeniem, broszurą informacyjną oraz udzielonymi przez ministerstwo odpowiedziami na nurtujące podatników pytania. Dodatkowo, różnice w rozumieniu poszczególnych przepisów znalazły się również interpretacjach indywidualnych wydanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 

Przepisy przede wszystkim

W wielu przypadkach interpretacje wydają się sprzeczne z przepisami rozporządzenia. Taka sytuacja prowadzi u podatników do stanu niepewności, jakie rozwiązania   prawidłowe i w jaki sposób powinny zostać zastosowane. Ma to tym bardziej istotne znaczenie, że wiele ewentualnych błędów może znaleźć swoje konsekwencje wdotkliwych karach wprowadzonych wraz z nowym JPK.

Podstawową zasadą, o której powinni pamiętać podatnicy jest działanie zgodne z obowiązującymi przepisami prawa.

Jeżeli więc wskazówki zawarte  w broszurze informacyjnej,  odpowiedziach na pytania lub interpretacjach indywidualnych są sprzeczne z brzmieniem przepisów ustawy i rozporządzenia, należy się kierować tymi przepisami. Przedstawiony  w broszurze czy też pytaniach i odpowiedziach zalecany sposób działania, nie jest źródłem prawa i może być traktowany jedynie jako pogląd wyrażony przez urzędników Ministerstwa Finansów. Dlatego,  w przypadku ewidentnych sprzeczności, jedyną prawidłową metodą działania jest stosowanie obowiązujących przepisów. 

Co zmieni nowelizacja rozporządzenia ? 

Na naszym blogu wskazywaliśmy na brak jednolitego sposobu określania jakie towary, usługi wchodzą w skład poszczególnych grup podlegających oznaczaniu. Prezentowaliśmy również wiele innych problemów, z którymi mierzą się podatnicy. 

Szczególnie uciążliwe  są rozbieżności pomiędzy:

  • treścią przepisów zawartych w rozporządzeniu,
  • broszurą informacyjną
  • odpowiedziami Ministerstwa Finansów

na pytania dotyczące poszczególnych przepisów rozporządzenia oraz interpretacjami indywidualnymi dotyczącymi GTU.  

Nowelizacja rozporządzenia

W odpowiedzi na te problemy Ministerstwo Finansów zdecydowało się na przygotowanie nowelizacji rozporządzenia. Jest to krok we właściwym kierunku. Analiza poszczególnych rozwiązań może dać odpowiedź, czy projektowane zmiany rzeczywiście będą odpowiedzią na  problemy trapiące nowe JPK.  

Zapraszamy do cyklu  artykułów na temat nowelizacji rzporządzenia JPK

W kolejnych artykułach poddamy szczegółowej analizie poszczególne zapisy projektu. Przyjrzymy się:

  • nowej wersji broszury informacyjnej
  • oraz zaktualizowanym odpowiedziom na pytania,

które zapewne przygotuje Ministerstwo Finansów. Nowelizacja rozporządzenie określającego co powinien zawierać JPK jest dopiero początkiem procesu uporządkowania wprowadzonych rozwiązań. Jeżeli nowelizacja ma przynieść pozytywne rezultaty MF będzie musiało zadbać o spójność źródeł informacji. Najwięcej problemów i wątpliwości jest niewątpliwie generowane przez brak jednolitego stanowiska fiskusa. Podatnicy mają prawo oczekiwać, że nowe rozwiązania wyeliminują dotychczasowe problemy. 

 

Oznaczenia dowodów nabycia w plikach JPK_VAT

By | compliance, JPK VAT | No Comments

Większość oznaczeń, które podatnik ma obowiązek zastosować w Jednolitym Pliku Kontrolnym dotyczy dostaw, świadczenia usług oraz dowodów sprzedaży. Są jednak przypadki, kiedy oznaczenia te dotyczą również dowodów nabycia. Niejednoznaczność rozwiązań przyjętych przez fiskusa oraz pojawiające się sprzeczne interpretacje poszczególnych przepisów  przyczyną braku pewności, który sposób postepowania zostanie uznany za prawidłowy.

Dla przedsiębiorców bardzo istotne jest prawidłowe sporządzanie ewidencji i deklaracji w ramach nowego JPK. Można się przecież spodziewać, że wraz z końcem ograniczeń związanych z pandemią COVID-19 działania administracji skarbowej ulegną znacznemu nasileniu.  

 

Oznaczenia nie tylko przy dostawie 

Rozporządzenie wykonawcze w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych wdeklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług wprowadza obowiązek oznaczania następujących dowodów nabycia: 

  • faktur VAT RR (oznaczenie VAT_RR) ,
  • dokumentów wewnętrznych (oznaczenie WEW) ,  
  • faktur wystawionych przez podatników którzy wybrali metodę kasową rozliczeń (oznaczenie MK).  

Oznaczenie dokumentów wewnętrznych WEW jest stosowane również do oznaczania w ewidencji VAT dowodów sprzedaży. Oznaczenie VAT_RR oraz MK może się natomiast pojawić wyłącznie przy oznaczaniu dowodów nabycia 

Nabycie od rolnika ryczałtowego 

Faktura VAT RR dotyczy rolników ryczałtowych. Są oni zwolnieni podmiotowo z podatku VATnie mają obowiązku wystawiania faktur VAT, prowadzenia ewidencji VAT ani składania deklaracji podatkowej.  

Dokumentowania dostawy towarów lub świadczenia usług przez rolnika ryczałtowego dokonuje podatnik dokonujący nabycia. Powinien on wystawić fakturę VAT RR w dwóch egzemplarzach. Od września 2019r. podatnik może wystawić taką fakturę również w formie elektronicznej. Jednak zarówno nabywca jak i rolnik ryczałtowy muszą ją podpisać podpisem elektronicznym. Podatnik wystawiający fakturę VAT RR musi dokonać jej oznaczenia w części ewidencyjnej pliku JPK.  

Przykłady stosowania oznaczeń „WEW” 

Rozporządzenie wprowadza obowiązek oznaczania  dowodów nabycia, które stanowią dokumenty wewnętrzne. Podatnik, dokumentując nabycie za pomocą dowodu wewnętrznego powinien dokonać w nowym JPK oznaczenia „WEW”.

Do dowodów wewnętrznych, które należy oznaczać w ten sposób należą między innymi dowody wewnętrzne dokumentujące: 

  • roczną  korektę  podatku  naliczonego  w  związku ze zmianą współczynnika odliczenia podatku naliczonego, 
  • import usług, gdy transakcja będzie opodatkowana, podatnik będzie miał prawo do odliczenia podatku naliczonego a zagraniczny usługodawca nie wystawi faktury, 
  • wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów gdy transakcja będzie opodatkowana, podatnik będzie miał prawo do odliczenia podatku naliczonego a zagraniczny dostawca nie wystawi faktury, 
  • dostawy towarów dla której podatnikiem jest nabywcapodatnik będzie miał prawo do odliczenia podatku naliczonego a zagraniczny dostawca nie wystawi faktury 
  • dokonanie korekty kwoty podatku naliczonego odliczonej przy nabyciu towarów i usług dla celów działalności gospodarczej i działalności innej niż gospodarcza, 
  •  korektę podatku naliczonego odliczonego przy nabyciu lub wytworzeniu nieruchomości, jeżeli nastąpiła zmiana wykorzystania tej nieruchomości, 
  • dokonanie korekty kwoty podatku naliczonego odliczonej przy nabyciu, imporcie lub wytworzeniu pojazdu. 

Metoda kasowa rozliczeń

W nowym JPK oznaczaniu w ewidencji VAT nabywcy podlegają faktury wystawione przez podatników, którzy wybrali metodę kasową rozliczeń. Należy zwrócić uwagę na okres, w którym zastosowane zostanie oznaczenie MK.

Nabycie oznacza się kodem MK dopiero w okresie, w którym:

  • sprzedawca otrzymał całość
  • lub część należności z tytułu dostaw i usług udokumentowanych fakturą.

Nie wszystkie faktury zawierające oznaczenie „metoda kasowa” podlegają przepisom rozporządzenia. Dotyczy to jedynie faktur wystawionych przez małych podatników, którzy wybrali metodę kasową rozliczeń określoną w art. 21 ustawy o VAT. 

Realizując obowiązek stosowania oznaczeń należy mieć na uwadze, że nie tylko brak takiego oznaczenia może się spotkać z negatywnymi konsekwencjami ze strony administracji skarbowej. Jeśli podatnik dokona oznaczenia a nie powinien tego robić, administarcja skarbowa może uznać to za błąd podatnika.  

 

Oznaczenia GTU – usługi niematerialne

By | compliance, JPK VAT | No Comments

Obowiązujące od kilku miesięcy przepisy dotyczące nowego JPK_VAT przewidują szereg nowych obowiązków. Przewidują też kary związane z  nieprzestrzeganiem tych obowiązków. Jedną z głównych zmian wprowadzonych z nowym JPK jest konieczność dokonywania oznaczeń faktur w przesyłanej do urzędu skarbowego ewidencji.  Ministerstwo Finansów wprowadziło podział na 13 tzw. grup towarowo usługowych. Są to tak zwane oznaczenia GTU. 

 

Podatnicy szukają odpowiedzi, w jaki sposób dokonywać oznaczeń. Jakie towary i usługi podlegają nowym obowiązkom? Jak uniknąć nieprzyjemnych konsekwencji, związanych z popełnionymi błędami? Przyczyną wielu niejasności jest stosowanie kodu GTU przewidzianego dla faktur dokumentujących świadczenie usług niematerialnych. 

 Usługi o charakterze niematerialnym  – jak je rozumieć

Rozporządzenie wykonawcze w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych wdeklaracjach podatkowych i w ewidencji (w zakresie podatku od towarów i usług) wprowadza obowiązek oznaczania w tej ewidencji  świadczenia usług o charakterze niematerialnym. W przypadku ujęcia w JPK_V7 faktury dokumentującej wykonywanie takich usług podatnik powinien zastosować  kod „12”. Usługi podlegające oznaczaniu zostały wyszczególnione wrozporządzeniu.

Stosowanie kodu „12” powinno  zostać ograniczone wyłącznie do usług:

  • doradczych,
  • księgowych,
  • prawnych,
  • zarządczych,
  • szkoleniowych,
  • marketingowych,
  • firm centralnych reklamowych,
  • badania rynku i opinii publicznej
  • oraz usług w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych.

Warto sprawdzić kody PKWiU

Ministerstwo Finansów przyznało, że ani ustawa VAT ani rozporządzenia nie zawierają definicji usług o charakterze niematerialnym. W konsekwencji MF w pytaniach i odpowiedziach dotyczących nowego JPK podało, jakie zakresy poszczególnych usług mogą podlegać oznaczaniu jako usługi niematerialne . W udzielonych wskazówkach wymieniono poszczególne kody PKWiU, które należy brać pod uwagę przy stosowaniu kodu „12”.

W przypadku świadczenia usług, znajdujących się w grupie usług niematerialnychwarto sprawdzić, czy usługa została objęta kodem PKWiU wskazanym przez fiskusa. Niektóre usługi podlegające oznaczaniu mogłyby zostać zakwalifikowane przez podatnika inaczej niż wskazują na to kody PKWiU podane przez MF.

Usługi zarządcze o charakterze niematerialnym obejmują na przykład usługi:

  • związane z zarządzaniem siecią,
  • dotyczące zarządzania systemami informatycznymi,
  • polegające na zarządzaniu stronami internetowymi,
  • dotyczące zarządzaniem nieruchomościami.  

Pełnienie funkcji prezesa zarządu 

Wydana 30 grudnia 2020r. przez Dyrektora  Krajowej Informacji Skarbowej interpretacja indywidualna potwierdziła, że oznaczeniem przewidzianym dla usług o charakterze niematerialnym podlegają także faktury dokumentujące świadczenie usług zarządczych przez osoby wchodzące w skład zarządu spółki.  

 W sprawie, której dotyczyła interpretacja indywidualna prezes zarządu spółki otrzymywał wynagrodzenie z tytułu pełnienia swojej funkcji. Prezes wykonywał działalność w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Obejmowała ona wykonywanie następujących czynności, np.które wynikają z kodeksu spółek handlowych:

  •  zwoływanie zgromadzeń wspólników, reprezentowanie spółki wobec osób trzecich, oraz:
  • bieżącego zarządzania parkiem handlowym, 
  • reprezentowania spółki przed urzędami, bankami i innymi jednostkami oraz podmiotami. 

Na wystawianych przez prezesa fakturachzgodnie z opisem przedmiotem świadczonych usług było pełnienie funkcji prezesa zarząduFaktury dokumentujące wykonanie usług nie zawierały w opisie wyodrębnianych usług. Te usługi to usługi doradcze, księgowe, prawne, zarządcze, szkoleniowe, marketingowe, firm centralnych, reklamowe, badania rynku i opinii publicznej, wzakresie badań naukowych iprac rozwojowych. Wskazano natomiast, że „pełnienie funkcji prezesa zarządu” zostało oznaczone w PKWiU 2015 symbolem 70.22.17., należy więc do kategorii usług zarządzania procesami gospodarczymi. Dyrektor KIS uznał, że faktura dokumentująca „pełnienie funkcji prezesa zarządu” podlega oznaczaniu kodem 12 przewidzianym wnowym JPK dla usług o charakterze niematerialnym.  

Zgodnie z art. 13 pkt 7 przychody otrzymywane przez osoby należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych powinny zostać zakwalifikowane do przychodów z działalności wykonywanej osobiście. Niezależnie więc od tego, że świadczenie usług odbywa się w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, nie ma wtakiej sytuacji możliwości zastosowania sposobu opodatkowania właściwego dla działalności gospodarczej. Oznacza to, że nie znajdzie w tym przypadku zastosowania opodatkowanie dochodu stawką liniową 19 %. Jeżeli jednak faktura dokumentuje wykonywanie czynności związanych zpełnieniem funkcji prezesa zarządu, powinna ona zostać również oznaczona kodem „12”.  

GTU a usługi refakturowane

Przygotowując się do dokonywania oznaczeń, warto dokładnie zweryfikować, czy sprzedawane towary lub świadczone usługi objęto obowiązkiem oznaczania kodami GTU. Należy również pamiętać, że oznaczanie kodami GTU dotyczy także usług refakturowanych (o ile zaliczają się do katalogu usług podlegających oznaczaniu). Odpowiadając na pytania naszych czytelników, w kolejnych wpisach na naszym blogu będziemy prezentować najnowsze informacje dotyczące nowego JPK oraz stosowania oznaczeń GTU. 

 

 

JPK a czynny żal

By | compliance, JPK VAT

Czynny żal jest rozwiązaniem, które pozwala uniknąć podatnikom odpowiedzialności za popełnione wykroczenia lub przestępstwa skarbowe. Jeżeli podatnik zawiadomił organ powołany do ścigania tego wykroczenia/ przestępstwa i ujawnił istotne okoliczności czynu, nie będzie on podlegał karze. Sankcje dotyczące JPK także obejmują odpowiedzialność karno-skarbową. Oznacza to, że czynny żal jest możliwy również w przypadku wykroczeń lub przestępstw skarbowych związanych z JPK. 

Czynny żal 

Instytucja czynnego żalu ma swoją podstawę w art. 16 Kodeksu karnego skarbowego. Dzięki czynnemu żalowi – o ile podatnik spełni określone w przepisie warunki – może on uniknąć kary.

Przepisu tego nie stosuje się wobec sprawcy, który: 

  • kierował wykonaniem ujawnionego czynu zabronionego; 
  • wykorzystując uzależnienie innej osoby od siebie, polecił jej wykonanie ujawnionego czynu zabronionego; 
  • zorganizował grupę albo związek mający na celu popełnienie przestępstwa skarbowego. Albo taką grupą lub związkiem kierował, chyba że zawiadomienia dokonał ze wszystkimi członkami grupy lub związku; 
  • nakłaniał inną osobę do popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego w celu skierowania przeciwko niej postępowania o ten czyn zabroniony. 

Wymogi prawne do zawiadomienia.

Kodeks karny skarbowy przewiduje także pewne wymogi w stosunku do zawiadomienia, które składa sprawca. Zawiadomienie należy wnieść na piśmie utrwalonym w postaci papierowej lub elektronicznej. Można je także wnieść ustnie do protokołu. W wymaganym terminie wyznaczonym przez organ należy uiścić w całości należny podatek. Zawiadomienie nie odniesie skutków, jeżeli zostało złożone już po podjęciu określonych czynności. Jeżeli zawiadomienie zostanie złożone po rozpoczęciu przeszukania, czynności sprawdzającej lub kontroli, może się okazać, że czynny żal będzie bezskuteczny. Istotny jest warunek, że zawiadomienie powinno zostać złożone, zanim organ otrzyma wyraźnie udokumentowaną wiadomość o popełnieniu przestępstwa/wykroczenia skarbowego. 

 Zidentyfikować błędy zanim zrobi to urząd skarbowy. 

W przypadku nowego JPK utrudnione może okazać się spełnienie warunku złożenia zawiadomienia zanim organ dowie się o popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia skarbowego. Czynny żal związany z  nowym JPK będzie skuteczny tylko w przypadku, gdy organ nie ma jeszcze wiadomości o popełnieniu czynu zabronionego. Analizując przepisy można dojść do wniosku, że samo przesłanie w ramach nowego JPK wadliwej ewidencji powoduje, że organ posiada już wiedzę o tym fakcie. Dotychczasowa praktyka organów daje jednak pewną nadzieję. Na tej podstawie można założyć, że zawiadomienie wywołuje skutki, jeżeli błąd nie został wcześniej wskazany. Można więc zakładać, że czynny żal związany z JPK  pozwoli uniknąć odpowiedzialności. Może się tak zdarzyć,  jeżeli wcześniej naczelnik urzędu skarbowego nie wezwie podatnika do usunięcia błędów. Dlatego tak ważne jest zidentyfikowanie  błędów zanim dokona tego organ podatkowy.  

JPK – czynny żal nie zawsze możliwy.

Czynny żal w przypadku JPK nie będzie miał zastosowania do kar  administracyjnych nakładanych na podatników. Nie można będzie uniknąć w ten sposób kary  500 zł od każdego błędu, który naczelnik US uzna za uniemożliwiający przeprowadzenie weryfikacji prawidłowości transakcji. Tej kary można będzie uniknąć tylko, jeżeli błąd zostanie skorygowany w ciągu 14 dni od doręczenia wezwania. W takim przypadku kara nie zostanie nałożona. Innym sposobem uniknięcia negatywnych konsekwencji będzie złożenie przez podatnika wyjaśnień. Na podatnika zostanie nałożona kara w drodze decyzji, jeżeli podatnik w terminie 14 dni nie skoryguje błędów, czy też nie złoży odpowiednich wyjaśnień.  

 Kara za brak nadzoru. 

Kodeks karny skarbowy przewiduje również kary za brak odpowiedniego nadzoru nad przestrzeganiem reguł obowiązujących w działalności danego przedsiębiorcy. Osoba, która chociażby nieumyślnie dopuszcza do popełnienia czynu zabronionego, podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe. Krąg tych osób określony został w przepisach bardzo szeroko. Odpowiedzialnością z tego tytułu mogą więc zostać objęci członkowie zarządu, dyrektor finansowy, główny księgowy czy pracownicy działów zajmujących się podatkami.  

Dwie kary równocześnie.

Wraz z wprowadzeniem nowego JPK pojawił się przepis, zgodnie z którym podatnik nie będzie podwójnie karany za jedno przewinienie. Jednak przepis ten nie obejmuje osób prawnych.  Jeżeli na spółkę, która jest podatnikiem VAT, zostanie nałożona kara 500 zł za każdy błąd uniemożliwiający przeprowadzenie weryfikacji prawidłowości transakcji, możliwe jest równoczesne podleganie odpowiedzialności karno-skarbowej osób odpowiedzialnych za przygotowanie i przesyłanie JPK w tej spółce, a także osób je nadzorujących. 

Czynny żal a błędy w JPK.  

W przypadku błędów w JPK podatnicy mogą korzystać z rozwiązania jakim jest czynny żal. Pod warunkiem jednak, że zidentyfikują błąd zanim dokona tego organ podatkowy. Jeżeli przedsiębiorca dostanie od naczelnika US  listę błędów, objętych odpowiedzialnością karno-skarbową, na złożenie czynnego żalu obejmującego te błędy będzie za późno. Pozostanie możliwość skorygowanibłędów lub złożenia wyjaśnień. Pozwoli to na uniknięcie wyłącznie kar administracyjnych. Ewentualnych sankcji karno-skarbowych uniknąć już niestety nie będzie można.   

 

Powiązania między kontrahentami w JPK_VAT. Oznaczenia TP

By | compliance, JPK VAT | No Comments

Stosowanie oznaczenia TP w nowym JPK przysparza podatnikom wielu problemów. Zadawane pytania dotyczą wielu specyficznych sytuacji, z jakimi mają do czynienia osoby sporządzające JPK_V7. 

Zasady oznaczania znacznikiem TP wynikające z przepisów są na tyle skomplikowane, że można się spodziewać dużej liczby błędów w dokonywaniu tych oznaczeń. Przyjmując, że podatnik byłby zobowiązany do identyfikowania wszystkich powiązań podlegających oznaczaniu znacznikiem TP, powinien on badać powiązana rodzinne swoich kontrahentów. Takie postępowanie napotkałoby jednak w praktyce znaczne utrudnienia i wiązałoby się dla podatnika z dużą uciążliwością. 

 Muszą istnieć powiązania. 

Zgodnie z rozporządzeniem w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług, ewidencja zawiera oznaczenia istniejących powiązań między nabywcą a dokonującym dostawy towarów lub usługodawcą. W rozporządzeniu wskazany został art. 32 ust. 2 pkt 1 ustawy VAT. Oznacza to, że powiązania należy analizować w oparciu o przepisy ustawy PIT oraz CIT. Do tych przepisów odsyła wskazany artykuł ustawy o VAT. Nie podlegają natomiast oznaczeniu powiązania wynikające ze stosunku pracy oraz z tytułu przysposobienia, ponieważ w rozporządzeniu pominięto art. 32 ust. 2 pkt 2 oraz pkt 3.   

Podmioty powiązane – kryteria.

W celu ustalenia, czy pomiędzy podmiotami występują powiązania w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 5 ustawy PIT oraz art. 11a ust. 1 pkt 5 ustawy CIT należy ustalić czy jeden z kontrahentów wywiera znaczący wpływ na drugą stronę transakcji. Zarówno w ustawie PIT jak i CIT przez wywieranie znaczącego wpływu rozumie się: 

posiadanie bezpośrednio lub pośrednio co najmniej 25%:

  • udziałów w kapitale lub
  • praw głosu w organach kontrolnych, stanowiących lub zarządzających, lub
  • udziałów lub praw do udziału w zyskach lub majątku lub ich perspektywy, w tym jednostek uczestnictwa i certyfikatów inwestycyjnych, lub
  • faktyczną zdolność osoby fizycznej do wpływania na podejmowanie kluczowych decyzji gospodarczych przez osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, lub 

> faktyczną zdolność osoby fizycznej do wpływania na podejmowanie kluczowych decyzji gospodarczych przez osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, lub

> pozostawanie w związku małżeńskim albo występowanie pokrewieństwa lub powinowactwa do drugiego stopnia. pozostawanie w związku małżeńskim albo występowanie pokrewieństwa lub powinowactwa do drugiego stopnia.  

Oznaczenia TP a stopień pokrewieństwa.

Jeżeli taki znaczący wpływ ma miejscepomiędzy podmiotami występują powiązania skutkujące koniecznością zastosowania oznaczenia TP. Taki sam rezultat wystąpi w przypadku, gdy jednym z kontrahentów jest małżonek, krewny lub powinowaty do drugiego stopnia osoby fizycznej wywierającej znaczący wpływ na drugiego kontrahenta. W praktyce oznacza to, że w pierwszej kolejności należy ustalić czy nabywca, dokonujący dostawy towarów lub usługodawca nie wywiera znaczącego wpływu na swojego kontrahenta. Należy przy tym zweryfikować czy jeden z kontrahentów nie jest małżonkiem, krewnym lub powinowatym do drugiego stopnia osoby fizycznej, wywierającej znaczący wpływ na drugiego kontrahenta.  

Stopień pokrewieństwa określa się według liczby urodzeń, wskutek których powstało pokrewieństwo. Stopień powinowactwa określa się natomiast według stopnia pokrewieństwaPowiązanymi są więc: ojciec, matka, rodzice, syn, córka, dziecko, dziadek, babka, wnuk, wnuczka, brat, siostra, żona, mąż, ojciec męża, ojciec żony, matka męża, matka żony, mąż córki, żona syna, brat męża, siostra męża, brat żony, siostra żony, żona brata oraz mąż siostry. Pamiętać należy, że relacje prawne powinowactwa nie ustają wraz z ustaniem małżeństwa (wyjątkiem jest jego unieważnienie).  

Poza wymienionymi powyżej, do podmiotów powiązanych w rozumieniu ustaw PIT i CIT należą także spółka niemająca osobowości prawnej i jej wspólnicy oraz podatnik i jego zagraniczny zakład.  

 Towary lub usługi zwolnione przedmiotowo.

Pod kątem występowania powiązań należy analizować także transakcje zwolnione przedmiotowo, dla których nie ma obowiązku wystawiania faktur. Należy do nich dostawa lub świadczenie usług, o których mowa w art. 43 ustawy VAT. Zwolnieniem przedmiotowym jest objęta między innymi dostawa terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane. Takiemu zwolnieniu podlegają również usługi finansowe. Dostawa towarów lub świadczenie usług zwolnionych przedmiotowo a także nieodpłatne przekazanie towarów lub świadczenie usług może zostać objęte dokumentem wewnętrznym oznaczanym znacznikiem WEW.       W przypadku wystąpienia powiązań między kontrahentami może wystąpić dodatkowo konieczność zastosowania znacznika TP.  

Analizując konieczność zastosowania znacznika TP należy ustalić, czy powiązania występowały między kontrahentami w momencie powstania obowiązku podatkowegoTylko w takiej sytuacji istnieje obowiązek dokonania oznaczenia TP. 

Wiedza podatnika o powiązaniach z kontrahentami?

Przyjęte rozwiązania oznacza, że oznaczenie TP będzie np. dotyczyć sytuacji, w której spółka z o.o. dokonuje dostawy na rzecz pani Kowalskiej, mąż córki p.Kowalkiej  ma 30% udziałów w tej spółce. Osoby odpowiedzialne za przygotowanie JPK_V7 w spółce powinny więc posiadać wiedzę, że pani Kowalska, dla której spółka dokonała dostawy towarów ma córkę, której mąż jest wspólnikiem tejże spółki. Ani ustawy podatkowe ani rozporządzenia nie wskazują jednak skąd podatnik ma czerpać taką wiedzę, lub jakie kroki powinien podjąć w celu weryfikacji swoich kontrahentów. Wydaje się, że oznaczanie znacznikiem TP powinno zostać ograniczone do sytuacji, kiedy podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć o istniejących powiązaniach z kontrahentami. Podatnik, który zachował należytą staranność idokonał stosownych oznaczeń w nowym JPK nie powinien z tego tytułu ponosić negatywnych konsekwencji, o których pisaliśmy już wcześniej na naszym blogu.  

 

 

 

Podzielona płatność, oznaczenia MPP w JPK_V7.

By | compliance, JPK VAT | No Comments

Oznaczanie transakcji objętych mechanizmem stosowania podzielonej płatności. 

W listopadzie po raz pierwszy podatnicy składali nowe pliki JPK_V7. Napotkali wówczas na trudności zarówno w wypełnianiu jak i przesyłaniu plików. Warto zapoznać się z problemami związanymi z nową strukturą. Duża niepewność wiąże się szczególnie z wprowadzonymi przez nowe regulacje oznaczeniami. Nowe obowiązki dotyczą oznaczania grup towarowo usługowych GTU oraz niektórych dokumentów oraz procedur. Koniecznością stosowania oznaczeń są mechanizmy podzielonej płatności. W artykule postaramy się wyjaśnić, jak w sposób prawidłowy stosować oznaczenie MPP. 

Mechanizm podzielonej płatności. 

W 2019 roku mechanizm odwrotnego obciążenia w transakcjach krajowych zamienion0 na mechanizm podzielonej płatności. Mechanizm odwrotnego obciążenia  pierwotnie wprowadzono w obszarach narażonych na funkcjonowanie oszustw karuzelowych. Stanowił również zagrożenie dla dochodów budżetu państwa. Ustawodawca zdecydował się na dokonanie zmiany. Wprowadzony został mechanizm podzielonej płatności. Jego konstrukcja jest w znacznie mniej podatna na dokonywanie wyłudzeń VAT. Niestety, stosowanie tego mechanizmu może niekiedy negatywnie wpływać na płynność przedsiębiorstw.

W ramach mechanizmu podzielonej płatności  kwoty podatku VAT, wynikająca z otrzymanej faktury powinna zostać wpłacona na wyodrębniony rachunek VAT. Przedsiębiorca ma wówczas ograniczoną możliwość dysponowania środkami zgromadzonymi na tym rachunku.  Obowiązek stosowania mechanizmu podzielonej płatności odnosi się do towarów i usług wymienionych w załączniku 15 do ustawy o podatku od towarów i usług.

Do najważniejszych  towarów i usług, co do których należy stosować MPP należą:

  • węgiel,
  • produkty i wyroby ze stali, 
  • niektóre metale,
  • telefony komórkowe,
  • artykuły elektroniczne,
  • niektóre surowce i odpady,
  • roboty budowlane,
  • części do motocykli i pojazdów.  

Obowiązek stosowania oznaczenia MPP.

Obowiązek stosowania mechanizmu podzielonej płatności występuje, jeżeli jednorazowa wartość transakcji przekracza 15 000 zł. Sytuacja ta dotyczy towarów lub usług, bez względu na liczbę wynikających z niej płatności.  Mechanizm podzielonej płatności może być także stosowany przy dokonywaniu płatności kwoty należności wynikającej z każdej innej faktury. Jego zastosowanie ma w takiej sytuacji charakter dobrowolny.  Rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług wprowadziło obowiązek oznaczania  transakcji objętej obowiązkiem stosowania mechanizmu podzielonej płatności. Należy wtedy zastosować oznaczenie MPP. 

Oznaczenia MPP  a faktury zakupu i sprzedaży.

Należy jednocześnie pamiętać, że stosowanie oznaczenia MPP może dotyczyć zarówno faktur zakupu jak i wystawianych przez podatnika faktur sprzedaży.  Podatnik, który wystawił lub otrzymał fakturę zakupu powinien dokonać weryfikacji. Powinien sprawdzić, czy nie zostały w niej wyszczególnione towary lub usługi rodzące obowiązek dokonywania płatności za pomocą MPP. Jeżeli łączna wartość takiej faktury jest większa niż 15 000 zł, należy ją oznaczyć w nowej ewidencji za pomocą znacznika „MPP”. Obowiązek taki istnieje także wtedy, gdy na samej fakturze brak jest adnotacji Mechanizm Podzielonej Płatności. Pomimo tego, to na przedsiębiorcy ciąży obowiązek dokonania odpowiedniego oznaczenia w nowym JPK. Jeżeli natomiast na fakturze zamieszczona została adnotacja, a nie zostały spełnione warunki uzasadniające obowiązek dokonywania płatności w ten szczególny sposób, oznaczenie MPP nie będzie miało zastosowania. Nie znajdzie również zastosowania w sytuacji, kiedy podatnik dobrowolnie dokonuje płatności w mechanizmie podzielonej płatności. 

Oznaczenia MPP a korekty w JPK_VAT.

Możemy założyć, że pojawią się sytuacje, kiedy faktury lub korekty faktur będą dotyczyły okresów przed wejściem w życie nowych przepisów. W JPK_V7 oznaczenie MPP należy zastosować także wtedy, kiedy faktura wystawiona została przed 1 października, natomiast jest wykazywana już w nowej strukturze.  Jeżeliprzed wejściem w życie przepisów dotyczących nowego JPK otrzymana została faktura, do której miał zastosowanie mechanizm MPP, a obecnie wystawiona została faktura korygująca, do tej faktury korygującej zastosowanie będzie miało również oznaczenie „MPP”.  

MPP – błędy i kary.

Błędnie dokonane oznaczenie MPP lub jego brak w nowym JPK może skutkować odpowiedzialnością karnoskarbową z tytułu dokonanego wykroczenia. Temat sankcji związanych z wprowadzeniem nowego JPK poruszaliśmy już na naszym blogu. Zachęcamy do zapoznania się zsytuacjami, w których podatnik może podlegać odpowiedzialności karnoskarbowej lub być narażony na nałożenie kar administracyjnych.  Pozwoli to uniknąć wielu nieprzyjemnych niespodzianek związanych z JPK_V7. 

 

Błędy w nowym JPK – jak prawidłowo wpisać NIP?

By | compliance, JPK VAT | No Comments

Kontynuujemy nasz cykl, dotyczący błędów w Nowym Jednolitym Pliku Kontrolnym. Tym razem zajmiemy się prawidłowym wpisywaniem identyfikatora podatkowego NIP podatnika. Jedną z istotniejszych kwestii jest sposób wpisywania w ewidencji numeru, za pomocą którego zidentyfikowany jest kontrahent podatnika. Błąd w NIP może zostać zaliczony do tej kategorii błędów, która może uniemożliwić naczelnikowi urzędu skarbowego przeprowadzenie weryfikacji prawidłowości transakcji. Można się więc spodziewać, że nieprawidłowości związane z numerami identyfikacyjnymi, podanymi w ewidencji przez podatników staną się podstawą wezwań do skorygowania błędów w przesłanej ewidencji. Mogą więc one być również podstawą do nakładania kar administracyjnych w wysokości 500 zł za każdy, nieskorygowany lub nienależycie wyjaśniony błąd.  

 

Dane identyfikacyjne podatnika – kod kraju nadania.

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że zarówno deklaracja jak i ewidencja zawierają dane identyfikacyjne podatnika. Rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych wdeklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług precyzuje, co należy rozumieć pod tym pojęciem. Do danych identyfikacyjnych podatnika należy jego pełna nazwa, a w przypadku osób fizycznych pierwsze imię i nazwisko oraz data urodzenia. Do tej kategorii zaliczony został także identyfikator podatkowy NIP.  

W JPK_V7 – odmiennie niż dotychczas – numer za pomocą którego zidentyfikowany jest nabywca dostawca lub usługodawca należy zapisać w dwóch oddzielnych polach. W polu KodKrajuNadaniaTIN należy podać literowy kod kraju członkowskiego UE, w którym nabywca, dostawca lub usługodawca został zidentyfikowany. W Polsce dotyczy to podatku od towarów i usług, wtedy zastosowanie będzie miał kod PL. Może to być jednak także identyfikacja na potrzeby podatku od wartości dodanej w którymkolwiek z pozostałych krajów UE. Wtedy zastosowanie znajdzie odpowiedni kod tego kraju. Pole KodKrajuNadaniaTIN ma charakter opcjonalny, co oznacza, że w niektórych sytuacjach może ono pozostać puste.  

Dane podatnika –  numer dostawcy lub numer kontrahenta.

Drugim polem, które zostało przeznaczone na wpisanie numeru identyfikującego podatnika jest wprzypadku struktury ewidencji w zakresie podatku naliczonego NrDostawcy, natomiast w przypadku podatku należnego NrKontrahenta. Także w tym przypadku może to być numer, za pomocą którego podatnik został zidentyfikowany na potrzeby podatku od towarów i usług lub podatku od wartości dodanej. W tym polu należy więc wpisać odpowiednio NIP nadany w Polsce lub kod cyfrowo-literowy nadany w którymkolwiek z pozostałych krajów UE. Oczywiście, w polu tym nie należy już dodatkowo wpisywać literowego kodu kraju. W przypadku braku takiego numeru należy natomiast wpisać słowo „BRAK”. Zasadą jest identyfikacja podatnika za pomocą numeru identyfikacyjnego na potrzeby podatku. Została przewidziana tylko jedna sytuacja, w której usługodawca lub dostawca towarów może zostać zidentyfikowany również numerem PESEL. Sytuacja taka może mieć miejsce w przypadku faktur VAT-RR wystawianych dla rolnika ryczałtowego.  

W przypadku transakcji krajowych, pola NrKontrahenta lub odpowiednio NrDostawcy muszą zostać wypełnione. Uzasadnienie znajduje także wpisywanie kodu PL w polu KodKrajuNadaniaTIN. W przypadku dostawcy, nabywcy lub usługodawcy unijnego polu KodKrajuNadaniaTIN powinien zostać podany odpowiedni kod krajuPowinien on wynikać z faktur lub innych dokumentów, związanych z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu. W przypadku kontrahenta lub dostawcy, na którego przepisy nie nakładają obowiązku posługiwania się numerem identyfikacji podatkowej, który jest poprzedzony kodem literowym kraju nadania tego numeru pole KodKrajuNadaniaTIN powinno pozostać puste. Kod ten należy jednak w takiej sytuacji podaćjeżeli wynika z faktur lub innych dokumentów związanych z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu.  

Szczególną uwagę należy zwrócić na prawidłowość wpisywanego numeru. Błąd w tym zakresie może zostać uznany za błąd kwalifikowany i zainicjować odpowiednie działania naczelnika urzędu skarbowego. Z tego powodu warto zastanowić się nad metodami automatycznej weryfikacji poprawności wpisywanych identyfikatorów podatkowych. Wczesne wykrycie błędów może zapobiec wielu przyszłym problemom 

 

 

 

Jak skarbówka wykorzysta nowy JPK

By | compliance, JPK VAT, Uncategorized | No Comments

Nowy Jednolity Plik Kontrolny, który zostanie wprowadzony od lipca br. dostarczy administracji skarbowej ogromną ilość informacji. Analizą danych zajmie się Departament Analiz Ministerstwa Finansów. Został on wyznaczony do realizowania zadań  w  zakresie  JPK  VAT,  w  tym  w  szczególności  monitorowania  i  rozwoju raportów.

Raporty oparte na JPK

Do tej pory administracja skarbowa analizowała dane z JPK tworząc między innymi następujące rodzaje raportów:

  • raport R 1.1. – podmioty deklarujące  różne  wartości  podatku  należnego/naliczonego pomiędzy deklaracją VAT-7/VAT-7K a plikiem JPK_VAT
  • raport 1.2 – podmioty, które w rejestrze zakupów wykazały kwotę podatku naliczonego wyższą  od  kwoty  podatku  należnego  wykazanego  w  rejestrze  sprzedaży przez  kontrahenta  w  poszczególnych  transakcjach
  • raport R.2 – podmioty, które  w  swoim  rejestrze  zakupów  uwzględniły  faktury  VAT wystawione  przez  kontrahentów  krajowych  nieposiadających  otwartego obowiązku  VAT  na  dzień  wystawienia  faktury
  • raport 3.1 – niezgodności  między  JPK_VAT  a  deklaracją  VAT-UE  w  zakresie  wartości wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów (WDT), wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (WNT) i wewnątrzwspólnotowego  świadczenia  usług  (WŚU)  Raport  R.3.1

W szczególnym zainteresowaniu fiskusa znajdzie się analiza danych o transakcjach podmiotów gospodarczych. Można przypuszczać, że porównywanie będzie dotyczyło poszczególnych faktur. Faktura, która zostanie wykazana w JPK przedsiębiorcy po stronie zakupów będzie musiała znaleźć swoje odzwierciedlenie w JPK dostawcy po stronie sprzedaży. Takie „łączenie” faktur pozwoli na wykrywanie nadużyć w podatku VAT. Będzie ono jednak skuteczne dopiero wtedy, gdy dane zawarte w JPK nie będą zawierały pomyłek uniemożliwiających identyfikację transakcji. Dlatego, można się spodziewać, że przy okazji wprowadzania nowego JPK administracja skarbowa będzie kładła szczególny nacisk na prawidłowość przesyłanych danych.

Czynności sprawdzające a nowy JPK 

Naczelnik urzędu skarbowego  od 1 lipca br. , będzie dysponował wszelkimi danymi, które są konieczne dla stwierdzenia formalnej poprawności składanych deklaracji. Będzie on dysponował ewidencją, której zapisy są podstawą do sporządzenia deklaracji VAT czyli części deklaracyjnej nowego JPK. Wszelkie czynności zmierzające do zweryfikowania terminowości składania deklaracji czy ich formalnej poprawności można określić jako czynności sprawdzające. Co więcej, naczelnik urzędu skarbowego w razie stwierdzenia, że deklaracja zawiera błędy rachunkowe lub inne oczywiste omyłki, bądź że wypełniono ją niezgodnie z ustalonymi wymaganiami, ma obowiązek dokonać jej korekty. W przypadkach, gdy zmiana nie przekracza kwoty 5000 zł naczelnik koryguje deklarację, dokonując stosownych poprawek lub uzupełnień oraz doręcza podatnikowi uwierzytelnioną kopię skorygowanej deklaracji. Dysponując informacją z ewidencji VAT naczelnik będzie zobowiązany skorygować oczywiste omyłki lub błędy rachunkowe w deklaracji.

Obszary pod szczególnym nadzorem 

Szczególnie interesujące dla fiskusa grupy towarów i usług zostały wyraźnie wskazane. Przedsiębiorcy będą je musieli oznaczać w składanym JPK_VAT. Podmioty dokonujące obrotu napojami alkoholowymi, wyrobami tytoniowymi, odpadami, olejem opałowym, paliwami, urządzeniami elektronicznymi, pojazdami, częściami samochodowymi, budynkami i budowlami oraz lekami mogą się spodziewać, że ich JPK będą przedmiotem pogłębionych analiz.  To samo dotyczy świadczenia usług niematerialnych, transportowych i magazynowych oraz przenoszenia uprawnień do emisji gazów cieplarnianych.

Odpowiednio oznaczona powinna zostać sprzedaż wysyłkowa z terytorium kraju. Administracja skarbowa będzie więc mogła zidentyfikować wszystkie podmioty zajmujące się sprzedażą wysyłkową i ustalić skąd pochodzi towar będący przedmiotem tej sprzedaży. Kolejnym obszarem szczególnego zainteresowania jest świadczenie usług telekomunikacyjnych, nadawczych i elektronicznych na rzecz podmiotów nie będących podatnikami VAT. Fiskus chce mieć wiedzę na temat podmiotów powiązanych czyli takich, w których jeden podmiot wywiera znaczący wpływ na inny podmiot. Takiemu  oznaczeniu będzie podlegać np.  faktura wystawiona przez  spółkę cywilną, jeżeli została wystawiona dla wspólnika tej spółki. Jeżeli wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów oraz dostawa poza terytorium kraju odbywa się w ramach tzw. transakcji trójstronnej, drugi w kolejności podatnik powinien dokonać odpowiedniego oznaczenia w ewidencji. Oznaczone powinny zostać wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów, następujące po ich imporcie w ramach procedur celnych 42 i 63. Obowiązek stosowania oznaczeń dotyczy świadczenia usług turystyki, dostawy towarów używanych, dzieł sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich i antyków opodatkowanych na zasadach marży. Przedsiębiorcy będą musieli oznaczać transakcje związane z bonami jednego lub różnego przeznaczenia. W praktyce są bony te to najczęściej karty prezentowe.

Szczególnym przypadkiem jest obowiązek oznaczania transakcji objętej obowiązkiem stosowania mechanizmu podzielonej płatności. Ten obowiązek został w przepisach wykonawczych wymieniony dwukrotnie. Można założyć, że stanowi to pomyłkę w procesie legislacyjnym, jednak nie ulega wątpliwości, że te transakcje będą przedmiotem szczególnego zainteresowania fiskusa.

Można przypuszczać, że we wszystkich wymienionych obszarach, do których odnosi się obowiązek oznaczania wykryta została wysoka ilość nieprawidłowości, dlatego też zapewne te obszary będą szczególnie interesować administrację skarbową. 

WRO-System 

Pracownicy KAS otrzymali dostęp do plików  JPK_VAT  poprzez  aplikację  WRO-System w kwietniu 2017 r. Do analizy JPK wykorzystywane były dwa moduły – moduł Transakcje umożliwiający wyszukiwanie podmiotów w rejestrach sprzedaży i zakupu na podstawie plików JPK_VAT złożonych we wskazanym okresie oraz moduł Raporty służący do  weryfikacji i obsługi rozbieżności przekazywanych z raportów automatycznych generowanych przez narzędzie AnalizatorJPK. Można przewidywać, że w związku ze znacznym zwiększeniem informacji przekazywanych w nowym JPK, system będzie uzyskiwał nowe funkcjonalności i zwiększy możliwości analityczne. Dla przedsiębiorców oznacza to jednak, że prędzej czy później wszystkie błędy i nieprawidłowości zostaną wykryte i odpowiednio wykorzystane przez skarbówkę.

Autor: Marcin Kopczyk, reprezentuje klientów w postępowaniach podatkowych oraz zajmuje się rozwijaniem narzędzi działu e-podatki, w szczególności JPK Insight – autorskiej aplikacji GWW, służącej do weryfikowania i kontroli informacji udostępnianych organom podatkowym o stanie bieżących rozliczeń w postaci plików JPK_VAT. Wcześniej pracował w administracji skarbowej jako Naczelnik Mazowieckiego Urzędu Celno-Skarbowego oraz Dyrektor Departamentu Nadzoru nad Kontrolami w Ministerstwie Finansów.

W latach 2018-2019 członek Państwowej Komisji ds. doradztwa podatkowego.